cctv बसवणे
- gpkarmale1
- Dec 28, 2025
- 2 min read
CCTV (Closed-Circuit Television) म्हणजे 'बंदिस्त दूरचित्रवाणी प्रणाली'. आजच्या काळात सुरक्षा आणि देखरेखीसाठी हे सर्वात प्रभावी साधन बनले आहे. शाळा, ग्रामपंचायत, व्यावसायिक ठिकाणे किंवा घराच्या सुरक्षेसाठी CCTV बसवताना खालील माहिती उपयुक्त ठरेल:
१. CCTV कॅमेऱ्यांचे प्रमुख प्रकार
Dome Camera (डोम): हे आकाराने गोल असतात. प्रामुख्याने घराच्या आत किंवा ऑफिसमध्ये बसवले जातात.
Bullet Camera (बुलेट): हे लांब आकाराचे असतात. बाहेरील रस्ते, घराचे अंगण किंवा मोठ्या परिसरावर नजर ठेवण्यासाठी हे वापरले जातात.
PTZ Camera: हे कॅमेरे ३६० अंशात फिरू शकतात आणि झूम (Zoom) करू शकतात. मोठ्या मैदानांसाठी किंवा चौकासाठी हे उत्तम असतात.
IP Camera (Wireless): हे वाय-फाय द्वारे चालतात. तुम्ही जगाच्या पाठीवर कुठेही असलात तरी मोबाईलवर लाईव्ह फुटेज पाहू शकता.
२. CCTV बसवण्याचे फायदे
गुन्हेगारीला आळा: कॅमेरा पाहून चोरी किंवा चुकीचे कृत्य करण्यापूर्वी भीती निर्माण होते.
पुरावा म्हणून वापर: कोणतीही घटना घडल्यास त्याचे रेकॉर्डिंग पोलिसांना पुरावा म्हणून देता येते.
कर्मचारी/विद्यार्थी देखरेख: शाळा किंवा ऑफिसमध्ये कामाच्या ठिकाणी शिस्त राखण्यास मदत होते.
२४/७ देखरेख: रात्रीच्या वेळीही 'नाईट व्हिजन' (Night Vision) कॅमेऱ्यांमुळे स्पष्ट चित्रीकरण शक्य होते.
३. सिस्टिमसाठी लागणारे साहित्य
केवळ कॅमेरा पुरेसा नसतो, त्यासाठी संपूर्ण संच लागतो:
DVR/NVR: यामध्ये रेकॉर्डिंग साठवले जाते.
Hard Disk: रेकॉर्डिंग किती दिवस साठवायचे हे हार्ड डिस्कच्या कॅपॅसिटीवर अवलंबून असते (उदा. 1TB, 2TB).
Monitor: कॅमेऱ्याचे दृश्य पाहण्यासाठी स्क्रीन.
Cables & Power Supply: कॅमेऱ्याला जोडण्यासाठी वायर्स आणि वीज पुरवठा.
४. ग्रामपंचायत/सार्वजनिक ठिकाणी CCTV बसवताना (नियम)
गोपनीयता (Privacy): कॅमेरे अशा ठिकाणी नसावेत जिथे व्यक्तीच्या खाजगी आयुष्यात अडथळा येईल.
माहिती फलक: सार्वजनिक ठिकाणी "तुम्ही CCTV च्या निगराणीखाली आहात" असा फलक लावणे अनिवार्य आहे.
जतन: गुन्हेगारीदृष्ट्या संवेदनशील ठिकाणी किमान ३० दिवसांचे बॅकअप (Storage) ठेवणे चांगले असते.
५. खरेदी करताना काय पाहावे?
Resolution (रिझोल्यूशन): कमीत कमी 2MP किंवा 5MP कॅमेरा घ्यावा, जेणेकरून चेहरा स्पष्ट दिसेल.
Night Vision: रात्रीच्या अंधारात किती अंतरापर्यंत स्पष्ट दिसते हे तपासावे.
Mobile App: मोबाईलवर पाहण्याची सोय आहे का, हे खात्री करून घ्यावे.
विशेष टीप: सध्या सरकारतर्फे 'स्मार्ट सिटी' आणि 'स्मार्ट व्हिलेज' अंतर्गत गावातील महत्त्वाच्या चौकांमध्ये CCTV बसवण्यासाठी विशेष निधी दिला जातो. ग्रामपंचायतीने १५ व्या वित्त आयोगातून असे प्रकल्प राबवण्यास प्राधान्य द्यावे.
Comments